DOI: https://doi.org/10.36719/2706-6185/59/18-25
Gülnoraxon Muminova
Fərqanə Dövlət Universiteti
Pedaqogika üzrə fəlsəfə doktoru
https://orcid.org/0000-0002-0974-7165
gulnora.muminova16@gmail.com
Universitet səviyyəsində EFL öyrənənlər arasında bloq əsaslı multimodal tapşırıqlar vasitəsilə reseptiv və produktiv söz ehtiyatının inkişaf etdirilməsi
Xülasə
Bu qarışıq metodlara əsaslanan tədqiqat 6 həftə ərzində 412 nəfər universitet səviyyəli EFL (ingilis dilini xarici dil kimi öyrənən) tələbənin reseptiv (qəbul edən) və produktiv (istehsal edən) söz ehtiyatına blog əsaslı multimodal tapşırıqların təsirini araşdırmışdır. Eksperimental qrupa oxuma, yazma, şərh yazma və multimodal girişləri (mətn, şəkil, multimedia) birləşdirən blog əsaslı söz ehtiyatı tədrisi verilmiş, nəzarət qrupuna isə dərslik əsaslı söz ehtiyatı tədrisi tətbiq olunmuşdur. Reseptiv söz ehtiyatı bilikləri iştirakçıların oxuyub-anlama və sözləri tanıma göstəriciləri ilə ölçülmüş, produktiv söz ehtiyatı isə blog yazılarında və şərhlərdə hədəf leksik vahidlərin istifadəsi əsasında qiymətləndirilmişdir. ANCOVA və qarışıq dizaynlı ANOVA nəticələri həm reseptiv, həm də produktiv söz ehtiyatında əhəmiyyətli irəliləyişlər göstərmişdir; reseptiv sahədə artım produktiv sahəyə nisbətən daha böyük olmuşdur. Qarşılıqlı təsir analizləri göstərmişdir ki, blog əsaslı eksperimental qrup zaman keçdikcə daha çox söz öyrənmişdir. Yazı nümunələrinin təhlili göstərmişdir ki, eksperimental qrup hədəf sözləri daha dəqiq, daha tez-tez və daha böyük leksik müxtəlifliklə real kontekstlərdə istifadə etmişdir.
Nəticələr göstərir ki, kifayət qədər giriş, dərin emal və mənalı istehsal imkanı verən blog əsaslı multimodal tapşırıqlar effektivdir. Buna görə də, planlı və mərhələli şəkildə təşkil olunmuş blog tapşırıqları EFL öyrənənlərin söz ehtiyatının inkişafı və mənalı dil istehsalının təşviqi üçün effektiv tədris strategiyası ola bilər.
Açar sözlər: blog əsaslı öyrənmə, multimodal tapşırıqlar, reseptiv söz ehtiyatı biliyi, produktiv söz ehtiyatı biliyi, EFL öyrənənlər, söz ehtiyatının mənimsənilməsi, universitet tələbələri, rəqəmsal öyrənmə mühitləri, autentik dil istifadəsi, leksik inkişaf, qarışıq metodlu tədqiqat, söz ehtiyatında irəliləyişlər