Tikinti materialları istehlakçılarının davranış
xüsusiyyətləri və satış strategiyalarına təsiri
Leyla Quluzadə
Xülasə. Tikinti materialları bazarında istehlakçı davranışı məhsul seçimi, qiymətə münasibət, keyfiyyət gözləntisi, marka imici və satıcıya etibar kimi amillərin təsiri altında formalaşır. Bu bazarda alıcıların qərarvermə prosesi adi istehlak məhsullarından fərqli olaraq daha diqqətli və məsuliyyətli xarakter daşıyır. Çünki tikinti materialları uzunmüddətli istifadə üçün alınır və onların keyfiyyəti tikilinin davamlılığına, təhlükəsizliyinə və gələcək istismar xərclərinə birbaşa təsir göstərir. Buna görə də alıcılar məhsul seçərkən yalnız qiymət amilini əsas götürmür, eyni zamanda materialın texniki göstəricilərini, standartlara uyğunluğunu, zəmanət müddətini, istifadə rahatlığını və əvvəlki istifadəçilərin rəylərini də nəzərə alırlar.
Tikinti materialları bazarında istehlakçı qərarlarına əvvəlki şəxsi təcrübə, ustaların və mütəxəssislərin tövsiyələri, tanınmış markalara olan inam, satış məntəqəsində verilən məsləhətlər və məhsulun təqdimat forması ciddi təsir göstərir. Xüsusilə sement, beton, armatur, izolyasiya materialları, boya, keramika və digər tikinti məhsullarının seçimində keyfiyyət və etibarlılıq əsas meyarlardan biri hesab olunur. Bəzi alıcılar daha münasib qiymətə üstünlük versə də, uzunmüddətli istifadə və təmir xərclərinin azalması baxımından keyfiyyətli məhsula daha çox vəsait ayırmağa hazır olurlar.
Bu baxımdan tikinti materialları satan müəssisələrin satış strategiyaları istehlakçı davranışlarına uyğun qurulmalıdır. Məhsul çeşidinin düzgün formalaşdırılması, qiymət siyasətinin bazar tələbinə uyğun müəyyən edilməsi, endirim və kampaniya mexanizmlərinin tətbiqi, peşəkar məsləhət xidmətinin göstərilməsi və satış sonrası dəstəyin təmin edilməsi müştəri məmnuniyyətini artıran əsas amillərdəndir. Rəqabətli bazar şəraitində müəssisələr yalnız məhsul satışı ilə kifayətlənməməli, alıcı ilə etibarlı münasibət yaratmağa çalışmalıdırlar. İstehlakçı ehtiyaclarının düzgün öyrənilməsi satış həcminin artmasına, müştəri loyallığının güclənməsinə və müəssisənin bazarda sabit mövqe tutmasına şərait yaradır.
Açar sözlər: tikinti materialları, istehlakçı davranışı, satış strategiyası, müştəri məmnuniyyəti, rəqabət mühiti