Siyasi diskursda kontseptual metaforlar: rəqəmsal media nitqində təfəkkürün və ictimai rəyin formalaşdırılması mexanizmləri
Yeganə Qəhrəmanova 
Xülasə. Bu tədqiqat işində rəqəmsal media mühitində cərəyan edən siyasi diskursda kontseptual metaforların ictimai rəyin və kollektiv təfəkkürün formalaşdırılmasındakı pragmatik mexanizmləri araşdırılır. Corc Lakoff və Mark Consonun Kontseptual Metafor Nəzəriyyəsinə (CMT) və Teun van Deykin Tənqidi Diskurs Təhlili (CDA) metodologiyasına söykənən məqalə, rəqəmsal xəbər portalları və sosial media platformalarındakı siyasi nitq nümunələrini təhlil edir. Eyni zamanda, kəmiyyət və keyfiyyət yönümlü linqvistik analiz vasitəsilə leksik-semantik vahidlərin koqnitiv xəritələnməsi apardaraq, rəqəmsal şəbəkələrin alqoritmik mühitində bu ifadələrin sürətli yayılma və emosional təsir imkanlarını müəyyən edir. Tədqiqat göstərir ki, siyasi aktorlar mürəkkəb sosial-siyasi hadisələri ictimaiyyətə çatdırarkən "Müharibə", "Təbii fəlakət", "Tint/Tikinti" və "Xəstəlik" kimi Mənbə Domenlərindən (Source Domains) istifadə edərək Hədəf Domenləri (Target Domains) çərçivəyə salırlar (framing). Analiz olunan 450-dən çox rəqəmsal media mətni göstərir ki, "Müharibə" metaforları auditoriyada emosional səfərbərlik və qütbləşmə yaradır, "Xəstəlik" və "Təbii fəlakət" metaforları isə müəyyən siyasi qərarların alternatizvsizliyi illuziyasını formalaşdırır. Tədqiqatın nəticələri rəqəmsal media dövründə linqvistik manipulyasiyadan qorunmaq üçün kritik media savadlılığının vacibliyini ortaya qoyur.
Açar sözlər: siyasi diskurs, kontseptual metafor, rəqəmsal media, çərçivələmə, ictimai rəy, koqnitiv dilçilik, tənqidi diskurs təhlili